AI ทำให้ผมเข้าใจพระอำนาจของอัลลอฮ์มากขึ้น

ไม่นานมานี้ ผมนำภาพถ่ายธรรมดาภาพหนึ่งของครอบครัวไปให้ AI ช่วยสร้างใหม่

เพียงไม่กี่วินาที ภาพธรรมดาหน้าบ้านก็เปลี่ยนไป

ลูกชายกลายเป็นเจ้าชายน้อย

เพื่อนของผมกลายเป็นอัศวิน

ส่วนตัวผมเองก็กลายเป็นตัวละครราวกับหลุดออกมาจากนิยายแฟนตาซี

ภาพนั้นสวยงามกว่าความเป็นจริงมาก

สวยงามจนทำให้ผมหยุดมองอยู่พักใหญ่

แต่สิ่งที่เกิดขึ้นในใจของผมไม่ใช่ความตื่นเต้นกับเทคโนโลยี

กลับเป็นความรู้สึกที่ทำให้ผมนึกถึงอัลลอฮ์ ผู้ทรงสร้างทุกสิ่ง

มนุษย์กำลังตื่นเต้นกับสิ่งที่มนุษย์สร้าง

ทุกวันนี้ AI สามารถสร้างภาพ สร้างเสียง สร้างวิดีโอ และสร้างโลกเสมือนที่ดูสมจริงอย่างน่าอัศจรรย์

หลายคนมองว่านี่คือหนึ่งในความสำเร็จที่ยิ่งใหญ่ที่สุดของมนุษยชาติ

และผมเองก็ยอมรับว่ามันน่าทึ่งจริง ๆ

แต่เมื่อเรามองลึกลงไปอีกขั้นหนึ่ง เราจะพบความจริงที่สำคัญกว่า

AI ไม่ได้สร้างตัวเอง

มนุษย์เป็นผู้สร้าง AI

และมนุษย์ก็ไม่ได้สร้างตัวเองเช่นกัน

อัลลอฮ์คือผู้ทรงสร้างมนุษย์

ดังนั้นทุกครั้งที่เราประทับใจกับความสามารถของ AI เราควรนึกถึงผู้ทรงสร้างสติปัญญาของมนุษย์ที่สามารถพัฒนา AI ขึ้นมาได้

AI ช่วยให้เราเข้าใจบางแง่มุมของพระอำนาจอัลลอฮ์

แน่นอนว่า AI ไม่อาจเทียบเคียงกับการสร้างของอัลลอฮ์ได้

AI ไม่ได้สร้างจากความว่างเปล่า

AI อาศัยข้อมูลที่มีอยู่แล้ว

AI เรียนรู้จากภาพ เสียง และผลงานของมนุษย์

แต่ถึงอย่างนั้น AI ก็ช่วยให้มนุษย์ยุคใหม่เข้าใจบางสิ่งได้ง่ายขึ้น

เพียงพิมพ์ข้อความไม่กี่คำ

ภาพที่ไม่เคยมีอยู่จริงก็ปรากฏขึ้น

เพียงไม่กี่วินาที

เมืองในจินตนาการก็เกิดขึ้น

ปราสาททองคำก็เกิดขึ้น

โลกที่ไม่เคยมีอยู่จริงก็ปรากฏต่อหน้าต่อตาเรา

เมื่อเห็นเช่นนี้ ผมอดคิดไม่ได้ว่า

หากสิ่งที่มนุษย์สร้างยังทำให้เราตื่นตะลึงได้ขนาดนี้

แล้วพระผู้สร้างมนุษย์ทั้งหมดจะทรงยิ่งใหญ่เพียงใด

AI ทำให้เราเข้าใจความหมายของคำว่า “كن فيكون”

เมื่อก่อนคนอาจนึกภาพไม่ออก

ว่าทำไมอัลลอฮ์ตรัสเพียง

“Kun Fayakun” (كُن فَيَكُونُ)

“Kun” (كُنْ) = “จงเป็น”

“Fayakun” (فَيَكُونُ) = “แล้วมันก็เป็นขึ้นมา”

ความว่า:

“เมื่อพระองค์ทรงกำหนดสิ่งหนึ่งสิ่งใด” หมายถึง เมื่อพระองค์ทรงประสงค์สิ่งหนึ่งสิ่งใด ซึ่งพระองค์ได้ทรงรู้ไว้ล่วงหน้าแล้วว่าสิ่งนั้นจะเกิดขึ้น

พระองค์จะตรัสแก่สิ่งนั้นว่า ‘จงเป็น’ ก่อนที่มันจะมีอยู่

จากนั้นมันก็เกิดขึ้น หลังจากที่อัลลอฮ์ตรัสแก่สิ่งนั้นว่า ‘จงเป็น’

ดังนั้นจึงไม่ใช่ความหมายว่า ‘จงเป็น แล้วมันได้เป็นไปแล้วทันที’ (كن فكان)

แต่เป็น ‘จงเป็น แล้วมันก็จะเป็นขึ้นมา’ (كن فيكون) ตามที่อัลลอฮ์ทรงบัญชา

อธิบายเพิ่มเติม

ชี้ให้เห็นถึงความละเอียดของอัลกุรอานว่า

• อัลลอฮ์ทรงรู้ทุกสิ่งล่วงหน้า
• เมื่อพระองค์ทรงประสงค์ให้สิ่งใดเกิดขึ้น
• พระองค์ตรัสว่า “كُنْ” (จงเป็น)
• แล้วสิ่งนั้นก็เกิดขึ้นตามพระประสงค์ของพระองค์

คำว่า “فيكون” อยู่ในรูปกริยาปัจจุบัน/อนาคต (يكون) แสดงถึงการเกิดขึ้นตามหลังคำสั่งของอัลลอฮ์ ไม่ใช่ว่าเป็นสิ่งที่เกิดขึ้นก่อนหรือเป็นอิสระจากพระบัญชาของพระองค์ครับ

สรุปสั้นๆ คือ

“เมื่ออัลลอฮ์ทรงประสงค์สิ่งใด พระองค์เพียงตรัสว่า ‘จงเป็น’ แล้วสิ่งนั้นก็เกิดขึ้นตามที่พระองค์ทรงประสงค์”

ซึ่งแสดงถึง ความสมบูรณ์แห่งพระอำนาจ (كمال القدرة) และ ความสมบูรณ์แห่งพระประสงค์ (كمال الإرادة) ของอัลลอฮ์ ﷻ ครับ.

แต่วันนี้มนุษย์เพียงพิมพ์ข้อความไม่กี่คำ

ภาพหนึ่งภาพก็ปรากฏขึ้น

วิดีโอหนึ่งเรื่องก็ปรากฏขึ้น

แม้จะเปรียบเทียบไม่ได้กับการสร้างของอัลลอฮ์

แต่ก็ช่วยให้มนุษย์ยุคนี้เข้าใจได้มากขึ้นว่า

อำนาจในการสร้างนั้นยิ่งใหญ่เพียงใด

สวรรค์ที่อัลลอฮ์ทรงสร้างจะงดงามเพียงใด

ขณะที่ผมมองภาพที่ AI สร้างขึ้น

ผมรู้สึกว่า

“ถ้าพวกเราในภาพนี้ยังดูดีได้ขนาดนี้”

แล้วชาวสวรรค์ที่อัลลอฮ์ทรงเตรียมไว้จะงดงามเพียงใด

อัลลอฮ์ตรัสว่า

فَلَا تَعْلَمُ نَفْسٌۭ مَّآ أُخْفِىَ لَهُم مِّن قُرَّةِ أَعْيُنٍۢ جَزَآءًۢ بِمَا كَانُوا۟ يَعْمَلُونَ

“ดังนั้น จึงไม่มีชีวิตใดรู้เลยว่า สิ่งใดถูกซ่อนไว้สำหรับพวกเขา อันเป็นความสุขที่รื่นรมย์แก่ชื่นตา เพื่อเป็นการตอบแทนในสิ่งที่พวกเขาได้กระทำไว้” As-Sajdah:17

นั่นหมายความว่า

ต่อให้มนุษย์มีจินตนาการมากเพียงใด

ต่อให้ AI สามารถสร้างภาพสวยงามเพียงใด

สิ่งที่อัลลอฮ์ทรงเตรียมไว้ในสวรรค์ยังคงอยู่เหนือจินตนาการทั้งหมด

เหนือทุกภาพ

เหนือทุกความฝัน

เหนือทุกสิ่งที่มนุษย์เคยคิดได้

AI สร้างภาพได้ แต่สร้างชีวิตไม่ได้

นี่คือสิ่งที่ทำให้ผมตระหนักมากที่สุด

AI สามารถสร้างภาพดอกไม้ที่สวยงามได้

แต่ไม่สามารถทำให้ดอกไม้นั้นเติบโตได้

AI สามารถสร้างภาพนกที่สมจริงได้

แต่ไม่สามารถทำให้นกตัวนั้นบินได้

AI สามารถสร้างใบหน้ามนุษย์ที่สวยงามได้

แต่ไม่สามารถมอบชีวิตให้มนุษย์คนนั้นได้

ระหว่าง “ภาพของชีวิต”

กับ

“ชีวิตจริง”

ยังมีช่องว่างมหาศาล

และช่องว่างนั้นคือสิ่งที่ทำให้เราตระหนักถึงความหมายของคำว่า

“อัลคอลิก” (ผู้ทรงสร้าง)

ซึ่งเป็นหนึ่งในพระนามอันงดงามของอัลลอฮ์

บางที AI อาจเป็นหนึ่งในสัญญาณแห่งยุคสมัย

ผมไม่ได้หมายความว่า AI เป็นหลักฐานพิสูจน์การมีอยู่ของพระเจ้า

แต่ผมเชื่อว่า AI สามารถเป็นสื่อที่ช่วยให้มนุษย์บางคนเข้าใจพระอำนาจของอัลลอฮ์ได้ง่ายขึ้น

ยิ่งมนุษย์เห็นความสามารถของเทคโนโลยีมากขึ้นเท่าไร

ก็ยิ่งควรตระหนักถึงผู้ประทานสติปัญญาให้มนุษย์มากขึ้นเท่านั้น

บางทีอัลลอฮ์อาจทรงกำหนดให้มนุษย์ในยุคนี้ได้เห็นความมหัศจรรย์ของ AI

ไม่ใช่เพื่อให้หลงใหลใน AI

แต่เพื่อให้หันกลับมามองผู้ทรงสร้างมนุษย์ ผู้ทรงสร้างสติปัญญา และผู้ทรงสร้างจักรวาลทั้งหมด

บทสรุป

ภาพ AI ภาพหนึ่งอาจทำให้เราพูดว่า

“ว้าว…สวยมาก”

แต่สำหรับผม

มันทำให้ผมพูดอีกประโยคหนึ่งด้วย

“ซุบฮานัลลอฮ์”

เพราะทุกครั้งที่ผมเห็นสิ่งที่มนุษย์ทำได้

ผมจะนึกถึงผู้ที่ทำให้มนุษย์ทำสิ่งเหล่านั้นได้

และทุกครั้งที่ผมเห็นความสามารถของสิ่งถูกสร้าง

ผมจะนึกถึงความยิ่งใหญ่ของพระผู้สร้าง

ซุบฮานัลลอฮ์

ผู้ทรงสร้างทุกสิ่งอย่างสมบูรณ์แบบ